Xuất khẩu hàng Việt sang Ấn Độ tăng tốc
Thương mại song phương của Việt Nam với thị trường tỷ dân Ấn Độ ghi nhận tốc độ tăng trưởng hai con số trong năm 2025, với tổng kim ngạch xấp xỉ 16,5 tỷ USD, tăng 10,5% so với năm 2024, theo Bộ Công thương.
Đáng lưu ý, xuất khẩu hàng Việt sang thị trường này duy trì đà tăng 14,2%, đạt 10,3 tỷ USD, là năm có kết quả xuất khẩu cao nhất từ trước tới nay.
Nhóm hàng có kim ngạch xuất khẩu lớn sang Ấn Độ dẫn đầu là hàng điện tử, công nghệ cao, như điện thoại các loại và linh kiện đạt 2,1 tỷ USD, tăng 27%, chiếm 20,7% tổng kim ngạch; máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 1,7 tỷ USD, tăng 15,8%, chiếm 16,8%; và máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác đạt 1,05 tỷ USD, tăng 11,3%, chiếm 10,2%.
Các mặt hàng nguyên liệu nông nghiệp và công nghiệp khác có tăng trưởng đáng kể, bao gồm: thức ăn gia súc và nguyên liệu tăng 97%; hạt tiêu tăng 54%, đạt 74,2 triệu USD; sản phẩm từ chất dẻo tăng 53%, trị giá 252,6 triệu USD; chè tăng 27,5%, đạt 4,7 triệu USD; hàng thủy sản tăng 26%, đạt 19,6 triệu USD.
Ở chiều ngược lại, nhập khẩu hàng hóa nguyên liệu từ Ấn Độ trong năm qua đạt 6,1 tỷ USD, tăng 4,9% so với năm 2024.
Ông Bùi Trung Thướng, Tham tán Thương mại, Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ cho biết: “Thương mại song phương hai nước thuận lợi bởi cơ cấu hàng hóa có sự cân bằng và bổ sung lẫn nhau”.
Ấn Độ đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguyên liệu và thành phẩm thiết yếu cho Việt Nam, bao gồm sắt thép, hóa chất, dược phẩm, dệt may, thức ăn chăn nuôi và thủy sản.
Ngược lại, Việt Nam xuất khẩu sang Ấn Độ các sản phẩm có hàm lượng chế biến và giá trị gia tăng cao như điện tử, công nghệ, dệt may, hóa chất, gỗ, giày dép, gia vị, cà phê và hồ tiêu.
Chính sự bổ sung này góp phần giảm thiểu rủi ro phụ thuộc thị trường, đồng thời thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị khu vực.
Tuy nhiên, kim ngạch nhập khẩu từ Ấn Độ hiện mới chiếm tỷ trọng 1,75% trong tổng kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam.
Nhờ xuất khẩu tăng nhanh hơn nhập khẩu, Việt Nam duy trì thặng dư thương mại 4,23 tỷ USD trong năm vừa qua, tăng 31% so với năm 2024.
Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng gia tăng và nhu cầu đa dạng hóa thị trường ngày càng rõ nét, quan hệ kinh tế - thương mại giữa Việt Nam và Ấn Độ tiếp tục duy trì đà phát triển tích cực. Quý I/2026 đạt 4,8 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm 2025.
Kết quả tăng trưởng trong những tháng đầu năm cho thấy, cơ cấu thương mại Việt Nam - Ấn Độ đang chuyển dịch theo hướng gia tăng tỷ trọng hàng công nghiệp chế biến, công nghệ và sản xuất giá trị cao, đồng thời mở ra dư địa hợp tác lớn trong các lĩnh vực điện tử, cơ khí, vật liệu công nghiệp và hàng tiêu dùng.
Sự bứt tốc về thương mại hai chiều càng thấy rõ hơn khi nhìn lại thời điểm năm 2000: thương mại hai nước mới dừng ở con số khiêm tốn 200 triệu USD, thì đến cuối năm 2025 đã lên 16,5 tỷ USD (tăng hơn 60 lần). Ấn Độ hiện là một trong 8 đối tác thương mại lớn của Việt Nam.
Việt Nam hiện nằm trong nhóm 4 quốc gia ASEAN có quan hệ thương mại chặt chẽ nhất với Ấn Độ.
Tại Nam Á, Ấn Độ là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam, chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang khu vực này. Ngược lại, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 21 trên thế giới và lớn thứ 4 trong khu vực ASEAN của Ấn Độ.
Với vị trí địa lý thuận lợi, Ấn Độ đang là cửa ngõ để hàng hóa của Việt Nam thâm nhập và tiếp cận thị trường các nước Nam Á. Ở chiều ngược lại, Việt Nam cũng được coi là cửa ngõ để hàng hóa Ấn Độ thâm nhập vào thị trường các nước ASEAN và các đối tác khác của Việt Nam.
Sớm nâng thương mại song phương lên 20 tỷ USD
Thương mại được đánh giá là trụ cột quan trọng trong quan hệ song phương Việt Nam - Ấn Độ, liên tục đạt khoảng 15 - 16,5 tỷ USD/năm trong những năm gần đây.
Với nền tảng tăng trưởng kinh tế cao của cả hai nước, nhu cầu thị trường bổ trợ lẫn nhau và động lực từ các chuyến thăm cấp cao, diễn đàn đa phương, cùng sự chủ động tìm kiếm khách hàng của cộng đồng doanh nghiệp hai nước, thương mại Việt Nam - Ấn Độ sớm đạt mốc 20 tỷ USD trong thời gian tới.
Hiện nay, các hoạt động xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường, thu hút đầu tư song phương đang được hai bên đẩy mạnh.
Mới hơn một tháng trước, bà Đỗ Thị Thúy Hương, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam (VEIA), dẫn đầu đoàn gồm 20 doanh nghiệp điện tử, công nghệ thông tin và chuyển đổi số tới New Delhi (Ấn Độ) dự Triển lãm công nghệ thông tin và điện tử hàng đầu Ấn Độ (NDIASOFT 2026) để tìm kiếm đối tác kinh doanh.
“Đoàn doanh nghiệp đã tham gia tích cực nhằm kết nối, tìm kiếm đối tác xuất khẩu phần mềm và dịch vụ công nghệ thông tin sang khu vực Nam Á, nơi được đánh giá là một trong những thị trường công nghệ phát triển nhanh nhất hiện nay”, bà Hương thông tin.
Xuất khẩu điện tử hiện là trụ cột xuất khẩu, doanh thu năm ngoái đạt trên 165 tỷ USD và Ấn Độ là thị trường rất lớn mà doanh nghiệp cần tiếp tục đầu tư khai thác. Việc chủ động tìm kiếm thị trường, khách hàng mới sẽ giúp nâng cao kim ngạch xuất khẩu, vượt xa con số hơn 4 tỷ USD/năm.
Không chỉ điện tử, Việt Nam - Ấn Độ đang thúc đẩy hợp tác lập khu công nghiệp dệt may tích hợp, củng cố chuỗi cung ứng trong ngành này. Tại hội thảo trực tuyến với chủ đề “Tăng cường kết nối, thúc đẩy hợp tác và đổi mới sáng tạo trong ngành dệt may và da giày Việt Nam - Ấn Độ”, do Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ tổ chức ngày 22/4, ông Aditya Das, đại diện Cơ quan Xúc tiến đầu tư quốc gia Ấn Độ (Invest India), cho biết Ấn Độ đang đẩy mạnh thu hút đầu tư trong các lĩnh vực dệt may, da giày, công nghiệp phụ trợ.
Theo đó, Invest India mời và sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam triển khai các dự án đầu tư tại Ấn Độ, tận dụng lợi thế về nguyên liệu, công nghệ, quy mô thị trường và mạng lưới sản xuất của hai bên.
“Chuỗi cung ứng dệt may toàn cầu đang tái cấu trúc, Việt Nam và Ấn Độ nổi lên như hai trung tâm sản xuất quan trọng, có tính bổ trợ cao và nhiều dư địa hợp tác chiến lược”, ông Aditya Das nhấn mạnh.
Năm 2025, xuất khẩu dệt may của Việt Nam ước đạt trên 46 tỷ USD, duy trì vị trí trong nhóm 3 nước xuất khẩu lớn nhất thế giới. Trong khi đó, Ấn Độ có kim ngạch xuất khẩu dệt may khoảng 37 - 38 tỷ USD, với quy mô thị trường nội địa lên tới 180 tỷ USD và mục tiêu tiếp tục mở rộng mạnh mẽ trong những năm tới.
Bên cạnh đó, nhóm sản phẩm nông nghiệp như thủy sản, cà phê, rau quả… cũng còn nhiều dư địa. Lợi thế của thị trường này là dân số lớn, khoảng 1,46 tỷ người, nhu cầu tiêu dùng đa dạng, mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp Việt.
“Rõ ràng, với vị thế chiến lược, khả năng thu hút FDI và vai trò trung tâm sản xuất lớn, Việt Nam đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong chính sách Hành động Hướng Đông của Ấn Độ, đồng thời là một trong những đối tác thương mại lớn nhất của Ấn Độ trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN)”, Giáo sư Harsh V. Pant, Phó chủ tịch Quỹ Nghiên cứu Nhà quan sát (ORF) - viện nghiên cứu chính sách độc lập hàng đầu có trụ sở tại Delhi (Ấn Độ), khẳng định.
Việt Nam dù chưa có FTA song phương với Ấn Độ, song xuất nhập khẩu với thị trường này vẫn có lợi thế nhất định từ Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN - Ấn Độ (AITIGA), ký kết năm 2009 và có hiệu lực từ đầu năm 2010. Theo hiệp định này, ASEAN và Ấn Độ đã cam kết xóa bỏ dần thuế đối với 76,4% số dòng thuế và tự do hóa thuế quan đối với hơn 90% hàng hóa.
Hiện nay, các nước ASEAN và Ấn Độ đang rà soát, nâng cấp Hiệp định AITIGA theo hướng toàn diện. Mục tiêu của đàm phán nâng cấp FTA này là tháo gỡ rào cản kỹ thuật, đơn giản hóa thủ tục, hướng tới cắt giảm thuế quan sâu hơn để thúc đẩy trao đổi thương mại song phương phù hợp với bối cảnh mới, qua đó tăng cường quan hệ kinh tế - thương mại giữa ASEAN và Ấn Độ.
Thương mại song phương Việt Nam - Ấn Độ được kỳ vọng sẽ được thúc đẩy mạnh hơn khi Ấn Độ xem xét giảm một số rào cản phi thuế quan và quá trình rà soát, nâng cấp AITIGA sớm được hoàn tất.
Sự bổ trợ giữa hai nền kinh tế không chỉ giúp giảm phụ thuộc thị trường, mà còn mở rộng cơ hội trong điện tử, dệt may và nông sản. Việt Nam - Ấn Độ đang nổi lên như một trục hợp tác thương mại đầy tiềm năng tại châu Á.
Thế Hải